Türkiye'de binamda sığınak gerekli mi? Mevzuat ne diyor

2026-10-20 tarihinde kontrol edilen İngilizce sayfadan çevrilmiştir. Kaynak başlıkları özgün dillerinde bırakılmıştır.

Kısaca. Türkiye'nin Sığınak Yönetmeliği'ne (1988, 7 Kasım 2025'te kapsamlı biçimde değiştirildi) göre yapı ruhsatı alan yeni binalarda serpinti sığınağı zorunludur; istisnalar arasında özellikle 10'dan az bağımsız bölümlü konut binaları, 1.500 m²'nin altındaki konut dışı binalar ve 1.000 m²'nin altındaki kamu binaları var ¹. Sığınak, ruhsat projelerinin bir parçasıdır ve mülki idare amirliği tarafından kayda alınır ¹.

Türkiye'de sığınak zorunlu mu?

Evet, eşiklerin üzerindeki binalar için. Yönetmeliğin 7. maddesi şöyle diyor: "Serpinti sığınakları, bu maddede belirlenen istisnalar dışında her türlü tesis ve binalarda yapılır" ¹. AFAD'ın sığınak sayfası da aynı çerçeveyi ele alıyor ².

Hangi binalar muaf?

7. maddedeki istisnalar şunları içeriyor ¹:

• 10'dan az bağımsız bölümü olan, yalnızca konut amaçlı binalar;
• emsale esas alanı 1.500 m²'den az olan konut dışı binalar ve 1.000 m²'nin altındaki kamu binaları;
• 10'dan az konutu olan ve toplamda 1.500 m²'den küçük karma binalar;
• 50 veya daha az yataklı yurtlar ve oteller; 25 veya daha az yataklı bakımevleri ve yataklı sağlık tesisleri;
• tarımsal yapılar; 2.000 m²'nin altındaki imalat tesisleri; cezaevleri; zemin üstü otoparklar, pazar yerleri, depolar ve akaryakıt istasyonları; 5.000 kişiden az kapasiteli stadyumlar.

Kısacası, Türkiye'de tipik bir müstakil ev veya küçük bir apartmanın sığınak yükümlülüğü yoktur ¹.

Sığınak nasıl onaylanır?

Ayrı bir sığınak ruhsatı yoktur. Sığınak, yapı ve yapı kullanma izni vermeye yetkili idare tarafından düzenlenen yapı ruhsatının mimari ve mekanik projelerinde gösterilir ¹. Ardından ¹:

1. mülki idare amirliği, yapı kullanma izni belgelerinden itibaren 5 iş günü içinde sığınağı kayda alır;
2. kayıt Valiliğe (İl AFAD Müdürlüğü) bildirilir;
3. sığınakta yapılan önemli değişiklikler de bildirilmelidir.

Sığınak başka bir amaçla kullanılabilir mi?

Barış zamanında evet: sığınak özellikleri korunmak şartıyla, kat maliklerinin beşte dört kararıyla başka amaçlarla kullanılabilir ¹. Korunması gereken teknik özellikler sığınak standartları sayfamızda listeleniyor.

Mevcut binalar ne olacak?

Eski kurallara göre zorunlu olan diğer binalardaki sığınaklar, 7 Kasım 2025'ten itibaren bir yıl içinde idare tarafından kontrol edilmeli ¹. Ayrıca mevcut alışveriş merkezi ve umumi otopark bodrumları 31 Aralık 2028'e kadar sığınak standardına getirilmeli ¹; bkz. genel sığınaklar.

Muaf bir evde sığınak yapabilir miyim?

Yönetmelik eşiklerin üzerindeki binalar için yükümlülükler getiriyor; muaf evlerde gönüllü sığınaklar için ayrı bir yol tarif etmiyor ¹. Her türlü inşaat olağan yapı ruhsatı sürecinden geçer. Phaenyx inşaat talimatı vermez: tasarım ve inşaat, yönetmeliğin teknik asgari koşullarını referans olarak kullanabilecek yetkin mühendislerce yapılmalıdır ¹.

Bir mühendisle görüşmeden önce faydalı arka plan bilgileri (İngilizce):

• Bir sığınağın koruma faktörü nedir?
• Bir sığınağın ne kadar temiz havaya ihtiyacı var?
• NBC hava filtrasyonu nasıl çalışır
• Yeraltı odalarında radon ve sığınaklarda nem ve küf

Sık sorulan sorular

Türkiye'deki evimde sığınak gerekli mi?

10'dan az bağımsız bölümü olan, yalnızca konut amaçlı bir binaysa hayır: bu binalar muaf ¹.

Sığınağın yapıldığını kim kontrol ediyor?

Uyum, yapı ruhsatı ve yapı kullanma izni süreci üzerinden sağlanıyor; mülki idare amirliği sığınağı kayda alıyor ve İl AFAD Müdürlüğü'ne bildiriyor ¹.

Kat malikleri sığınağı depoya dönüştürebilir mi?

Barış zamanında, kat maliklerinin beşte dört kararı, sığınak özellikleri korunmak şartıyla başka bir kullanıma izin verebilir ¹.

Kurallar ne zaman değişti?

1988 tarihli yönetmelik 7 Kasım 2025'te kapsamlı biçimde değiştirildi (Resmî Gazete sayı 33070) ¹.