Թարգմանված է անգլերեն էջից, որը ստուգվել է 2026-11-16։ Աղբյուրների վերնագրերը բնօրինակի լեզվով են։
Կարճ պատասխան. Հայաստանում բնակչությանն ազդարարում են էլեկտրաշչակներով և բարձրախոսներով, հեռուստատեսությամբ, ռադիոյով, համացանցով և հեռախոսով, այդ թվում՝ բջջային հեռախոսներին կարճ հաղորդագրություններով, առավելագույնը 15 րոպեի ընթացքում 1։ 2-3 րոպե տևողությամբ ընդհատվող ազդանշանը նշանակում է «Օդային տագնապ»՝ պատսպարվե՛ք։ 2-3 րոպե տևողությամբ անընդհատ ազդանշանը նշանակում է «Ուշադրություն բոլորին»՝ լսե՛ք հաջորդող հաղորդագրությունը 12։
Ի՞նչ են նշանակում շչակները Հայաստանում
Ներքին գործերի նախարարության փրկարար ծառայությունը հրապարակում է հետևյալ ազդանշանները 12.
| Ազդանշան | Շչակ | Ի՞նչ անել |
|---|---|---|
| «Օդային տագնապ» | 2-3 րոպե տևողությամբ ընդհատվող ազդանշան, այնուհետև կարճ հաղորդագրություն՝ «Օդային տագնապ» պատսպարվել պաշտպանական կառույցներում | Արագ, առանց խուճապի գնացե՛ք մոտակա թաքստոց |
| «Ուշադրություն բոլորին» | 2-3 րոպե տևողությամբ անընդհատ ազդանշան, այնուհետև վտանգը նշող կարճ հաղորդագրություն | Միացրե՛ք հեռուստացույցը կամ ռադիոն, լսե՛ք բարձրախոսները և հետևե՛ք հրահանգներին |
| Օդային տագնապի ավարտ | 2-3 րոպե տևողությամբ անընդհատ ազդանշան | Հետևե՛ք հեռուստատեսությամբ, ռադիոյով և բարձրախոսներով տրվող պաշտոնական հաղորդագրություններին |
«Ուշադրություն բոլորին» ազդանշանը տրվում է արտակարգ իրավիճակի առաջացման կամ դրա սպառնալիքի, զինված հարձակման կամ դրա անմիջական վտանգի, ինչպես նաև օդային հարձակման ավարտի դեպքերում 1։ Հաջորդող հաղորդագրությունների օրինակներ՝ քիմիական տագնապ՝ վտանգված բնակավայրերի նշումով, աղետալի ջրածածկման վտանգ կամ «Օդային տագնապի ավարտ: Դուրս գալ պաշտպանական կառույցներից» 1։
Հայկական ատոմակայանի շրջակայքում առանձին՝ «Ճառագայթային վտանգ» ազդանշանը տրվում է շչակներով՝ 3 րոպե անընդմեջ. 10 կմ գոտու բնակիչների համար այն հրահանգ է՝ կիրառել անհատական պաշտպանության միջոցները, ընդունել կայուն յոդի պատրաստուկներ և պատսպարվել, իսկ հետագա հաղորդագրությունները տրվում են հեռուստատեսությամբ և ռադիոյով 4։ Տե՛ս Iodine tablets in Armenia։
Ի՞նչ անել «Օդային տագնապի» դեպքում
Տանը՝ անջատե՛ք գազն ու էլեկտրականությունը, փակե՛ք ջրի ծորակները, հագնվե՛ք, հագցրե՛ք երեխաներին և տարեցներին, վերցրե՛ք առաջին անհրաժեշտության դեղամիջոցները, անձը հաստատող փաստաթղթերը, անհրաժեշտ իրերը և որոշ քանակությամբ սնունդ ու ջուր, ապա գնացե՛ք մոտակա թաքստոց. հնարավորության դեպքում տեղեկացրե՛ք հարևաններին 2։ Թաքստոցի բացակայության դեպքում պատսպարվե՛ք հեղեղատների համար նախատեսված կառույցներում, փոսորակներում կամ թմբապատնեշների և ոչ բարձր պատնեշների հետևում 2։ Եթե չեք հասցրել դուրս գալ շինությունից, մնացե՛ք այն տարածքում, որի պատերը դրսի հետ անմիջական կապ չունեն, կամ հիմնական պատերի տակ՝ հատակին, թիկունքով դեպի արտաքին պատերը 2։ Հասարակական տրանսպորտում դուրս եկե՛ք միայն տրանսպորտային միջոցը կանգնելուց հետո և պատսպարվե՛ք մոտակա թաքստոցում 2։ Տե՛ս Air raid alert։
Հայաստանը ազդարարում ուղարկո՞ւմ է բջջային հեռախոսներին
Փրկարար ծառայությունը բջջային կապի կարճ հաղորդագրությունները թվարկում է ազդարարման միջոցների շարքում 1, իսկ նրա գրքույկն ասում է, որ բջջային հեռախոսներին ուղարկվում է «Օդային տագնապ» պատսպարվել պաշտպանական կառույցներում հաղորդագրությունը և որ կարող են կիրառվել բնակչությանը նախազգուշացնելու նոր եղանակներ 3։ Ոչ մի պաշտոնական էջ չի նշում տեխնոլոգիան, օպերատորներին կամ թե ինչպես են հաղորդագրություններն ուղղորդվում։ Կենտրոնացված ազդարարման համակարգը գործարկում է ՆԳՆ 112 օպերատիվ կառավարման կենտրոնը 8։
Կա՞ ազդարարման պաշտոնական հավելված
Phaenyx-ը չի գտել։
Որտե՞ղ են շչակները
Ազդարարման համակարգերը տեղակայված են փոքր բնակավայրերի և քաղաքների մեծ մասում և Հայաստանի ատոմակայանի շրջակայքում 3։ Երևանը 2024 թվականին ձեռք է բերել 100 նոր էլեկտրաշչակ և վերազինել կենտրոնացված կառավարումը 9. 2025 թվականին տեղադրվել է 3 նոր շչակ, փոխվել է 5-ի տեղադիրքը, վերանորոգվել է 20-ը, իսկ շչակների և կառավարման բլոկների նկատմամբ իրականացվում է ամենօրյա հսկողություն 10։
Շչակները փորձարկվո՞ւմ են
Այո՛, տեղային մակարդակում, առանց ազգային ֆիքսված օրվա։ Փրկարար ծառայությունը փորձարկումները հայտարարում է նախորդ օրը և խնդրում չանհանգստանալ։ 2026 թվականի նոյեմբերի 16-ին այն հայտարարեց, որ նոյեմբերի 17-ին՝ ժամը 10:00-ից 15:00-ն, էլեկտրաշչակներ են փորձարկվելու ատոմակայանին մոտ Արմավիրի մարզի 18 բնակավայրում 6, Երևանի Դավթաշենում 7, իսկ Այգեպարում (Տավուշ) անցկացվելու է «Օդային տագնապ» ազդանշանի դեպքում ազդարարման, պատսպարման և տարհանման վարժանք՝ ժամը 12:00-ին շչակի գործարկմամբ 5։ Միջուկային անվտանգության մասին կոնվենցիայի 2022 թվականի ազգային զեկույցում նշվում է, որ ատոմակայանի շուրջ 5 կմ գոտու ազդարարման համակարգի փորձարկման ժամանակացույց կա 11. այն հրապարակված չէ։
Հաճախ տրվող հարցեր
Ի՞նչ է նշանակում անընդհատ շչակը Հայաստանում
«Ուշադրություն բոլորին»՝ լսե՛ք հեռուստատեսությամբ, ռադիոյով կամ բարձրախոսներով հաջորդող հաղորդագրությունը։ Այն տրվում է նաև օդային տագնապի ավարտին 12։
Ի՞նչ է նշանակում ընդհատվող շչակը Հայաստանում
«Օդային տագնապ»՝ պատսպարվե՛ք պաշտպանական կառույցներում 12։
Ո՞վ պետք է ազդարարի բնակչությանը
«Արտակարգ իրավիճակներում բնակչության պաշտպանության մասին» օրենքով պետական մարմինների և բնակչության ազդարարումը պաշտպանության հիմնական միջոցառումներից է 12։
Preparedness index: Armenia ranks 60th of 83, 43/100 · full ranking
Աղբյուրներ · 12
- Rescue Service of the Ministry of Internal Affairs of Armenia (ՀՀ ՆԳՆ Փրկարար ծառայություն); co-financed by UNHCR and the European Union · Ազդարարում՝ արտակարգ իրավիճակների առաջացման և պատերազմի հայտարարման դեպքում (Warning in emergencies and when war is declared), leaflet ստուգվել է 2026-11-16
- Rescue Service of the Ministry of Internal Affairs of Armenia (ՀՀ ՆԳՆ Փրկարար ծառայություն); co-financed by UNHCR and the European Union · Ի՞նչ անել «Օդային տագնապ» ազդանշանի դեպքում (What to do on the "Air raid alarm" signal), leaflet ստուգվել է 2026-11-16
- Rescue Service of the Ministry of Internal Affairs of Armenia (ՀՀ ՆԳՆ Փրկարար ծառայություն); prepared within the EU-funded Twinning project on strengthening population protection in Armenia · Երբ արտակարգ իրավիճակ է (When there is an emergency), household preparedness booklet, 16 pages (file dated 12 May 2025) ստուգվել է 2026-11-16
- Government of Armenia / Armenian Legal Information System (ARLIS), Ministry of Justice · ՀՀ կառավարության 22.12.2005 N 2328-Ն որոշում. Հայկական ատոմային էլեկտրակայանի միջուկային և (կամ) ճառագայթային վթարների դեպքում բնակչության պաշտպանության ազգային պլան (Government Decision 2328-N: National plan for protecting the population in a nuclear or radiation accident at the Armenian NPP, off-site emergency plan; status "in force") ստուգվել է 2026-11-16
- Rescue Service of the Ministry of Internal Affairs of Armenia (ՀՀ ՆԳՆ Փրկարար ծառայություն) · Իրազեկում. Տավուշի մարզի Բերդ համայնքի Այգեպար բնակավայրում գործարկվելու է էլեկտրաշչակ (Notice: an electric siren will be sounded in Aygepar, Berd community, Tavush, 16 Nov. 2026) ստուգվել է 2026-11-16
- Rescue Service of the Ministry of Internal Affairs of Armenia (ՀՀ ՆԳՆ Փրկարար ծառայություն) · Իրազեկում. Արմավիրի մարզի մի շարք բնակավայրերում փորձարկվելու են էլեկտրաշչակներ (Notice: electric sirens will be tested in several settlements of Armavir, 16 Nov. 2026) ստուգվել է 2026-11-16
- Rescue Service of the Ministry of Internal Affairs of Armenia (ՀՀ ՆԳՆ Փրկարար ծառայություն) · Իրազեկում․ Երևանի Դավթաշեն վարչական շրջանում փորձարկվելու է էլեկտրական շչակ (Notice: an electric siren will be tested in Davtashen, Yerevan, 16 Nov. 2026) ստուգվել է 2026-11-16
- Armenian Legal Information System (ARLIS), Ministry of Justice · ՀՀ վարչապետի որոշումը ՆԳՆ «112 օպերատիվ կառավարման կենտրոն» գրասենյակի կանոնադրությունը հաստատելու մասին (Prime Minister's decision approving the statute of the MIA 112 Operative Management Center, in force 15 Feb. 2026) ստուգվել է 2026-11-16
- Yerevan Municipality · Population protection (2024 activity report and 2025 plans) ստուգվել է 2026-11-16
- Yerevan Municipality · Բնակչության պաշտպանություն (Population protection: 2025 activity report of the Department of Emergency Situations and Civil Defence) ստուգվել է 2026-11-16
- Government of the Republic of Armenia, published by the International Atomic Energy Agency (IAEA) · Convention on Nuclear Safety, 9th National Report (prepared by the Government of the Republic of Armenia for the Ninth Review Meeting, August 2022) ստուգվել է 2026-11-16
- Rescue Service of the Ministry of Internal Affairs of Armenia (ՀՀ ՆԳՆ Փրկարար ծառայություն) (PDF of the consolidated text published on its Laws page) · «Արտակարգ իրավիճակներում բնակչության պաշտպանության մասին» ՀՀ օրենք (Law on Protection of the Population in Emergency Situations, 2 Dec. 1998, consolidated text 06.04.2023-27.09.2024) ստուգվել է 2026-11-16